Fernando Henrique Cardoso over Latijns Amerika in Utrecht

Politici hebben vrienden en vijanden en daarop is Fernando Henrique Cardoso, President van Brazilië tussen 1995 en 2003, geen uitzondering. Maar zowel vriend als vijand geven toe dat deze voormalige hoogleraar van de Universidade de São Paulo in staat is om interessante colleges te geven.

Dat deed ‘FHC’ ook afgelopen woensdag toen hij in Utrecht een lezing gaf met de titel “Latin America: Democracy and Society at the Crossroads”. De lezing maakte deel uit van een serie lezingen over bestuur en democratie in Latijns Amerika georganiseerd door de NGO Society for International Development en door de Universiteit Utrecht.

Cardoso gaf zijn visie op de ontwikkelingsprocessen in geheel Latijns Amerika. Op één land na worden alle Latijns-Amerikaanse landen al bijna twee decennia lang bestuurd door democratisch gekozen regeringen. In de meeste landen is het democratische proces echter zeer kwetsbaar. Volgens Cardoso is Brazilië een model voor duurzame economische ontwikkeling na het succes van de Plano Real. Dit Plano Real bestond uit een aantal maatregelen om de Braziliaanse economie in het begin van de jaren 1990 te stabiliseren. Cardoso was destijds minister van financiën. Hij noemde de privatisering van staatsondernemingen tijdens zijn bewind een noodzakelijk kwaad dat nodig was om aan voldoende geld te komen om de hyperinflatie te beteugelen en zodoende terug te keren naar een situate van economische groei.

Echter, de privatisering resulteerde in geheel Latijns Amerika in grootschalig protest omdat er een kloof bestaat tussen de ideologie van de bevolking en de noodzaak tot privatisering. De verkiezing van de huidige Braziliaanse president Lula da Silvia in 2003 en de recente presidentsverkiezingen van Evo Morales in Bolivia en Michelle Bachelet in Chile zijn gevolgen van dit protesterende electoraat. Cardoso vindt het nog te vroeg om iets te zeggen over de gevolgen van de verkiezing van Evo Morales: ‘mijn angst voor het eerste mandaat van Lula was niet het verliezen van de macht maar de vernietiging van het economische systeem dat we in het vorige decennium hebben gecreëerd. Echter, Lula gaat door met de economische politiek van mijn regering. Laten we afwachten wat Morales doet voordat we conclusies trekken. En laten we hem ook wat tijd geven om zich aan zijn nieuwe baan aan te passen’.